2.2.1. Stan zdrowia mniejszości narodowych

Z Polish Wiki

Spis treści

Stan zdrowia społeczności romskiej

Podręczniki

Budowanie zdrowych społeczności romskich. Podręcznik szkoleniowy, oprac: Árpád Baráth, Agnieszka Gajewska, Ailsa Jones, Slavomíra Mačáková, Florin Moisă, Martina Ondrušová, István Szilárd - podręcznik szkoleniowy opracowany w ramach projektu Ponadnarodowe działania na rzecz inkluzji obywateli mniejszości narodowych zamieszkujących terytorium UE oraz zapewnienia im równych praw do korzystania z opieki socjalnej i zdrowotnej w ich krajach, prowadzonego przez IOM. Podręcznik pomyślany jest jako narzędzie do edukacji profesjonalistów, którzy w przyszłości zajmować się będą rozpowszechnianiem wiedzy na temat Romów w ich krajach. Rozdział drugi podręcznika poświęcony jest problemom zdrowotnym społeczności romskiej. Celem rozdziału jest przedstawienie sytuacji zdrowotnej Romów w Europie oraz problemów, z jakimi spotyka się mniejszość romska w dostępie do systemów opieki zdrowotnej. Należy do nich dyskryminacja, brak zrozumienia różnic w kulturze zdrowotnej oraz wpływ wykluczenia ze społeczeństwa. Celem edukacyjnym tego rozdziału jest:

  • zrozumienie pojęć "zdrowie" i "promocja zdrowia".
  • zdobycie wiedzy na temat specjalnych potrzeb zdrowotnych Romów oraz kulturowego tła ich sytuacji zdrowotnej.
  • rozważenie w jaki sposób należałoby się zająć potrzebami zdrowotnymi, aby wzrósł dostęp do opieki medycznej
  • przegląd obecnej sytuacji w zakresie dostępu do służby zdrowia dla Romów.
  • zrozumienie i dyskusja na temat przyczyn niskiego dostępu do służby zdrowia i niskiej jakości usług oferowanych dla Romów

Publikacje popularnonaukowe

Anna Szul-Szywała, Główne problemy dotyczące realizacji prawa do zdrowia kobiet romskich w Europie. źródło: Fundacja OŚKa W artykule przedstawione zostały faktory, które wpływają na ograniczony dostęp społeczności romskiej (w tym przede wszystkim kobiet) do służby zdrowia, co skutkuje poważnymi problemami zdrowotnymi kobiet romskich. Wśród najważniejszych czynników, które ograniczają ten dostęp wymieniono:
- dyskryminacja rasowa społeczności romskiej, przejawiająca się odmową udzielenia Romom niezbędnej pomocy lekarskiej
- brak znajomości przez przedstawicieli służby zdrowia obyczajów charakterystycznych dla społeczności romskiej
- warunki mieszkaniowe Romów (większość osad romskich, np. w rejonie Małopolski znajduje się poza granicami innych osiedli, pozbawiona jest dostępu do wody pitnej, kanalizacji oraz nawierzchni pozwalającej na dojazd między innymi karetek pogotowia)
- brak opieki prenatalnej i kontroli ciąży w wielu osadach romskich, co wynika z charakteru tabu wszelkich tematów, związanych z życiem seksualnym, a także z braku odpowiednich środków sanitarnych, potrzebnych do przygotowania się na wizytę lekarza
- normy obyczajowe, charakterystyczne dla społeczności romskiej, gdzie w niektórych grupach praktykowany jest zwyczaj izolowania kobiety w okresie ciąży, połogu i menstruacji od społeczności.
- normy obyczajowe (również praktykowane w niektórych grupach romskich), które nakazują mężczyźnie towarzyszenie kobiecie podczas wizyt lekarskich, co skutkuje niezbyt częstym kontaktem kobiet ze służbą zdrowia. Normy obyczajowe nie pozwalają również kobietom romskim na samodzielne podejmowanie decyzji w sprawie własnego ciała, co również nie wpływa pozytywnie ich na zdrowie.
- brak odpowiednich środków na korzystanie z bezpłatnej służby zdrowia. Przedstawiciele społeczności romskiej, którzy żyją w skrajnej nędzy, nie są często w stanie pokryć wydatków, związanych z dojazdem do szpitala, czy zakupem niezbędnych lekarstw. Kolejnym ograniczeniem jest brak znajomości języka kraju, w którym przebywa społeczność romska
- zepchnięcie społeczności romskiej poza margines społeczeństwa, poprzez wrogie nastawienie społeczności, wśród której żyją; brak znajomości kultury i obyczajów Romów, dyskryminacja rasowa.

Raporty

Z ciekawszych opracowań, dotyczących stanu zdrowia społeczności romskiej, zamieszkującej na terenie Polski, warto wymienić raport Jenny Beesley, przygotowany dla brytyjskiej fundacji Westminster for Demokracy, a dotyczący sytuacji sytuacji Romów zamieszkujących województwo małopolskie. Z raportu jednoznacznie wynika, że sytuacja zdrowotna Romów zamieszkujących podgórskie tereny województwa małopolskiego wygląda bardzo niepokojące. Wynika to przede wszystkim z niskiego poziomu higieny, jak również katastrofalnej sytuacji socjalnej: braku wodociągów, kanalizacji, braku ocieplenia domostw, ich fatalnego stanu technicznego, braku pieniędzy na opał, ubogiej diety, ograniczonego dostępu do świadczeń zdrowotnych, a także braku tradycji monitorowania ciąży przez kobiety romskie, co pomogłoby leczyć wady wrodzone dzieci we wczesnym wieku. Niestety, opieka prenatalna wśród Romów nie istnieje. [1]. Schorzenia,najczęściej spotykane wśród Romów, to przede wszystkim: wirusowe zapalenie wątroby typu B, astma, zapalenie płuc, bronchit, gruźlica, anemia, upośledzenie umysłowe oraz nadczynność tarczycy. Średnia długość życia Romów na tym obszarze wynosi 55 lat. Romowie z tak zwanej grupy Bergitka cierpią dodatkowo na choroby genetyczne, spowodowane najprawdopodobniej endogamicznością Romów zamieszkujących województwo małopolskie.
[1]Pilotażowy program rządowy na rzecz społeczności romskiej w województwie małopolskim na lata 2001-03

Miejski program na rzecz społeczności romskiej. Załącznik do Uchwały Nr XXIII/169/2004 Rady Miejskiej w Ostródzie z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie Miejskiego Programu na Rzecz Społeczności Romskiej, źródło: Biuletyn Informacji Publicznej, Ostróda.
Sytuacja zdrowotna rodzin romskich zamieszkałych w Ostródzie jest niepokojąca. Poważne problemy zdrowotne wynikają przede wszystkim z niskiego poziomu higieny, ubogiej diety, braku pieniędzy na opał, ograniczonego dostępu do świadczeń zdrowotnych i trudnej sytuacji socjalnej. Podopiecznymi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ostródzie jest czterdzieści osób pochodzenia romskiego z orzeczonym umiarkowanym i znacznym stopniem niepełnosprawności, co stanowi około trzydzieści siedem procent ostródzkiej społeczności romskiej

Raport z badania warunków życia społeczności romskiej żyjącej w Maszkowicach. (14-15 grudnia 2006). Sytuacja socjalna społeczności romskiej w Maszkowicach źródło: RPO- raport omawia między innymi problemy zdrowotne, na które cierpią przedstawiciele społeczności romskiej, mieszkający na ternie wsi Maszkowice. Wśród najważniejszych wymienione są między innymi: astma oskrzelowa (cierpi na nią do 90% dzieci romskich), uzależnienie od nikotyny, alkoholizm, choroby genetyczne, gruźlica. Osadę romską co piątek odwiedza pielęgniarka z Nowego Sącza, która nie jest jednak w stanie zaspokoić wszystkich potrzeb zdrowotnych tutejszej społeczności romskiej. Romowie skarżą się na ograniczony dostęp do opieki zdrowotnej. Brakuje zwłaszcza systematycznej opieki nad kobietami w ciąży; ze względu na trudne warunki higieniczne (brak dostępu do cieplej wody), Romowie nie są w stanie dbać o zdrowie po wyjściu ze szpitala i stosować się do wszystkich zaleceń lekarza. Z danych przedstawionych w raporcie wynika, że czworo, spośród 35 dzieci romskich podlegających obowiązkowi szkolnemu, zamieszkujących ta miejscowość ma orzeczone upośledzenie umysłowe, a 16 - opinie z zaleceniem obniżenia wymagań.

Osobiste